هوش و اهمیت آن

همانطور که می دانید هوش یکی از جذاب ترین مفاهیم روانشناسی می باشد. که باعث شده تا بسیاری از افراد به دنبال روش هایی برای سنجش آن باشند. هوش مقوله ای قابل رویت یا درک احساسات نیست. بلکه یک صفت فرضی و یک مفهوم انتزاعی و ذهنی است.

ضریب هوش (IQ)

ضریب هوش یا همان بهره هوشی که با مخفف IQ آن را می شناسیم، نمره و درجه ای  است که پس از انجام تست هوش به افراد داده می شود. در واقع میتوان گفت IQ نمره ای است که کارشناسان به شما میدهند، به نسبت جواب هایی که به سوالات و آزمون های اختصاصی میدهید.

همانطور که انسان ها متفاوت هستند. بنابراین ضریب هوشی هر شخصی با دیگری فرق دارد و به صورت مجزا ارزیابی میشود. در تست های هوش استاندارد ضریب هوش دارای یک متوسط و انحراف استاندارد مشخص می باشد.

مطلب پیشنهادی به شما : استعداد یابی تحصیلی

که بر اساس آن افراد را روه بندی میکنیم. به طور معمول میانگین نمرات تست هوش 100 و انحراف استاندارد آن 15 می باشد. به بیانی راحت تر میتوان عنوان کرد که اغلب افرادی که مورد ارزیابی قرار میگیرند 15 نمره کمتر و 15 نمره بالاتر از 100 قرار می گیرند.

انواع تست های هوش

در این بخش سعی میکنیم شما را با انواع تست های هوش آشنا کنیم تا بهتر بتوانید با این مسله آشنا شوید.

 تست نابسته به فرهنگ کتل

آزمون های نابسته به فرهنگ کتل توسط ریموند کتل در سال 1994 برای سنجش و ارزیابی هوش تدوین شده است. هدف او از ساخت این پرسشنامه وسیله ای بود تا توانایی های شناختی افراد را فارغ از تاثیر زمینه فرهنگی و آموزشی بسنجد.

به عقیده کتل، هوش دارای دو جنبه سیال و متبلور است؛ هوش سیال وابسته به زمینه ژنتیکی زیستی شخص است و هوش متبلور تحت تاثیر آموزش و فرهنگ میباشد. در این تست، هوش سیال شما مورد ارزیابی و بررسی قرار می گیرد. این آزمون برای سه بازه سنی زیر طراحی شده است:

  • مقیاس 1 برای کودکان ۴ تا ۸ ساله ، برای افراد دارای هوش پایین و برای بزرگسالانی که در بیمارستانهای روانی بستری هستند.
  • مقیاس ۲  برای کودکان ۸ تا ۱۳ساله ، برای بزرگسالانی که کمتر از دیپلم سواد دارند و برای اکثر کسانی که بیش از ۵۰ سال دارند.
  • مقیاس 3  برای سطوح بالاتر از دیپلم، برای دانشگاهیان و بزرگسالان با هوش

 تست هوش وکسلر (WISC)

در ابتدا بگوییم که WISC مخفف Wechsler Intelligence Scale for Children میباشد. یعنی تست هوش وکسلر برای کودکان.  این آزمون علاوه بر سنجش IQ شخص قادر است که بهره هوشی کلامی و عملی را بطور مجزا ارزیابی کند.

در بخش کلامی نیز کارشناسان با استفاده از شیوه های مختلفی چون خواندن و نوشتن و صحبت کردن بهره هوشی کلامی را سنجیده. و در بخش عملی به استفاده و کاربرد زبان بستگی نداشته و به نوعی نا وابسته به فرهنگ می باشد.

تست هوش وکسلر برای سه گروه سنی تهیه شده است:

  • پیش دبستانی؛ برای کودکان 4 تا 6 سال
  • کودکان؛ برای گروه سنی 6 تا 16 سال
  • بزرگسالان؛ بالاتر از 16 سال

 تست هوش آدمک (گودیناف : Goodenough)

تست ترسیم آدمک از آزمون های جهانی، راحت و مطمئن است. هدف اصلی این آزمون، تعیین سن عقلی و بهره هوشی کودک است. این آزمون برای کودکانی که نمی توانند صحبت کنند مناسب است. بازه سنی اجرای این آزمون ۳ تا ۱۳ سال است.

تست هوش ریون (RPM یا RAVEN)

آزمون هوشی ماتریس های پیشرونده ریون از جمله معروف ترین آزمون های هوشی است. این آزمون ۶۰ سوالی، برای سنجش استدلال انتزاعی افراد به عنوان بخشی از هوش عمومی به کار گرفته می شود.

همچنین این آزمون برای سنجش و اندازه گیری کلی هوش است. در این آزمون می بایست از بین 6 الی 8 تصویر موجود، تصاویر مربوط به جواب سوالات ذکر شده را انتخاب کند. بر اساس امتیازی که افراد کسب می کنند می توان آن ها را به هفت طبقه هوشی تقسیم نمود.

 تست هوش استنفورد- بینه (Stanford-Binet test)

بینه و هانری در سال 1896 با انتقاد از سایر تست های هوشی آزمون های واقعی تری را پیشنهاد نمودند. به دنبال همین انتقادات تست هوش استفورد-بینه توسط بینه و سیمون برای بررسی توانایی های کلی ذهن بر اساس سن تهیه و تنظیم شد.

این تست که اغلب برای کودکان تجویز می‌شود، پنج عامل در توانایی‌های ادراکی را آزمایش می‌کند:

  • پردازش دیداری – فضایی
  • استدلال کمی (Quantitative reasoning)
  • استدلال سیال (Fluid reasoning)
  • دانش
  • حافظه کاری
  • توانایی استفاده از زبان
  • حل مسئله
  • توانایی قضاوت

تست هوش گاردنر (MII)

تست هوش گاردنر تستی چند گانه میباشد. مک کنزی در انتقاد به تک بعدی دیدن هوش، مدلی را نمایان کرد که در آن اعتقاد به گستردگی آن دارد. وی ابتدا مدل 7 گانه و سپس مدل 9 گانه هوش را ارائه داد. ابعاد 9 گانه هوش ارائه شده توسط وی عبارتند از:
1- هوش کلامی زبانی: توانایی استفاده از زبان و تکلم و کلمات مربوط به این نوع هوش می باشد.
2- هوش ریاضی: توانایی استدلال، منطق و محاسبات اعداد مربوط به این هوش می باشد.
3- هوش فضایی: توانایی درک پدیده های دیداری و تفکر با تصاویر یا تصویر سازی ذهنی (قدرت تخیل) مربوط به این هوش می باشد.
4- هوش موسیقیایی: توانایی تولید موسیقی و درک آن مربوط به این نوع هوش است.
5- هوش جنبشی-حرکتی: توانایی کنترل در تنظیم بدن در حین حرکات مربوط به این نوع هوش می باشد.
6- هوش درون فردی: درک و شناخت مسائل از نگاه یا نگرش دیگران مربوط به این نوع هوش می باشد.
7- هوش میان فردی: علاقه به کارهای گروهی و لذت بردن از بودن در کنار دیگران مربوط به این نوع هوش می باشد.
8- هوش طبیعت گرا: توانایی درک و دقت به مسائل محیطی و طبیعی از وِیژگی های این نوع هوش می باشد.
9 هوش وجودی: توجه به مسائل هستی شناختی و معنوی و درک آن از ویژگی های این نوع هوش می باشد.

*****جهت رزرو وقت مشاوره با متخصصین ما در این زمینه کلیک کنید*****